موسسه تحلیلی و اطلاعاتی بلاکچین TRM Labs در جدیدترین گزارش خود اعلام کرد که صرافی بینالمللی کویناکس (CoinEx) از سال ۲۰۱۹ تاکنون، بیش از ۳.۸۴ میلیارد دلار تراکنش مالی مرتبط با نهادهای تحت تحریم ایران را پردازش کرده است.
بر اساس این گزارش، این صرافی که در کشور سیشل ثبت شده است، تسهیلکننده تراکنشهای بیش از ۶۰ نهاد ایرانی بوده است. در این میان، بزرگترین سهم متعلق به صرافی رمزارزی نوبیتکس با جابهجایی حدود ۲.۷ میلیارد دلار بوده است.
در گزارش TRM Labs آمده است: «نوبیتکس تقریباً ۳۶۰ میلیون دلار بیشتر از آنچه از کویناکس دریافت کرده، به این صرافی واریز نموده است. این ناترازی نشان میدهد که ارزهای دیجیتال به صورت سیستماتیک و در جستجوی نقدینگی بینالمللی و بازارهای جهانی — که برای یک اقتصاد تحت تحریمهای شدید حیاتی است از طریق کویناکس به خارج از ایران هدایت میشوند.»
اشباع بازار ایران و نقش بازوی استخراج استخر ViaBTC
تحلیلگران TRM تاکید کردهاند که ارتباط کویناکس با نوبیتکس یک مورد استثنایی یا منزوی نیست. بر اساس یافتههای این موسسه، تقریباً تمام صرافیهای بزرگ ایرانی بین ۵ تا ۱۵ درصد از کل حجم تراکنشهای خود را از طریق صرافی کویناکس هدایت میکنند. این حجم ثابت و هماهنگ، گویای یک توافق و ساختار برنامهریزیشده در سطوح مختلف بازار است؛ به طوری که حتی پلتفرمهای کوچکتر و گمنامتر نیز دسترسی مستقیم به کویناکس دارند.
این گزارش همچنین به نقش استخر استخراج ViaBTC (وابسته به کویناکس) اشاره کرده است. دادههای زنجیرهای نشان میدهند که بیش از ۱۵۴ میلیون دلار پاداش استخراج (Mining Payouts) مرتبط با نوبیتکس از طریق این استخر ردگیری شده است. علاوه بر این، گفته میشود ViaBTC در پی یک حمله سایبری بزرگ در سال ۲۰۲۵، نقدینگی اضطراری در اختیار نوبیتکس قرار داده است.
خلاصهای از جریانهای مالی کلیدی طبق گزارش TRM Labs
| نهاد / رویداد مرتبط | حجم مالی تعاملات | نوع فعالیت / توضیحات |
| صرافی نوبیتکس | ۲.۷ میلیارد دلار | انتقال سیستماتیک برای دسترسی به بازارها و نقدینگی جهانی |
| استخر استخراج ViaBTC | ۱۵۴ میلیون دلار | پرداختهای مربوط به ماینینگ و تامین نقدینگی اضطراری |
| بانک مرکزی ایران | ۶۷ میلیون دلار | بخشی از یک طرح پولشویی چندزنجیرهای (ژوئن ۲۰۲۵ تا ژوئن ۲۰۲۶) |
| سرقت از صرافی بایتبیت (Bybit) | بخشی از ۱.۵ میلیارد دلار | انتقال مبالغ هکشده توسط کرهشمالی به کویناکس از طریق کیفپولهای ایرانی |
تشدید چالشهای نظارتی و حقوقی برای کویناکس
صرافی کویناکس که در سال ۲۰۱۷ تأسیس شد، پیش از این نیز با چالشهای قانونی متعددی دستوپنجه نرم کرده است:
-
شکایت دادستان کل نیویورک و انجام تحقیقات قضایی در آلمان
-
ممنوعیت فعالیت در تایلند
-
لغو ثبت رسمی در سازمان شبکه اجرای قوانین جرایم مالی آمریکا (FinCEN) و واحد جرایم مالی لیتوانی
در ابتدای ماه جاری، دفتر کنترل داراییهای خارجی وزارت خزانهداری آمریکا (OFAC)، چهار صرافی بزرگ ایرانی از جمله نوبیتکس را به اتهام تسهیل دور زدن تحریمها، تامین مالی تروریسم و تراکنشهای غیرقانونی در لیست تحریمهای خود قرار داد؛ با این حال، نام صرافی کویناکس در آن زمان در این فهرست گنجانده نشد.
آری ردبورد (Ari Redbord)، مدیر جهانی بخش سیاستگذاری در TRM Labs در این رابطه اظهار داشت:
«اقدام دوم ژوئنِ اوفک (OFAC)، با یک حرکت قاطعانه ۷۸ درصد از حجم رمزارز داخلی ایران را تحت تاثیر قرار داد، اما زیرساختهای بینالمللی که این اکوسیستم را توانمند میساختند، تا حد زیادی دستنخورده باقی ماندهاند. اکنون نهادهای مجری قانون و سیاستگذاران باید به جای تمرکز صرف بر صرافیهای داخلی، با این دروازههای بینالمللی مواجه شوند و چالش را حل کنند.»
