ریاستیکینگ چیست؟
ریاستیکینگ مفهومی است که در فضای کریپتو با تمرکز بر بهرهوری سرمایه ظهور کرده است. این مفهوم به کاربران امکان میدهد همان توکنها را هم در بلاکچین اصلی و هم در پروتکلهای دیگر استیک کنند و به این ترتیب چندین شبکه را به صورت همزمان ایمن سازند. این فرایند ممکن است منجر به دریافت پاداش اضافی برای کاربران در ازای ایمنسازی پروتکلهای بیشتر شود، البته با افزایش ریسکهای اسلشینگ (Slashing).
ریاستیکینگ روشی برای مدیریت منابع استیکینگ است که توسط یک گروه مرکزی کنترل نمیشود. برخی پروتکلها در این حوزه ممکن است از نوعی لیکوئید استیکینگ استفاده کنند که شامل صدور یک توکن نماینده دارایی استیکشده است تا ارزش بیشتری از توکنهای استیکشده به شکلی استخراج شود که به استیکرها، شبکههای دیگر و خود پروتکل ریاستیکینگ سود برساند.
نقش ریاستیکینگ در امنیت بلاکچین
معماری امنیتی بلاکچین به دو دسته کلی تقسیم میشود: اثبات کار (Proof of Work یا PoW) و اثبات سهام (Proof of Stake یا PoS). در شبکههای PoS، افراد داراییهای خود را در اختیار سیستم امنیتی شبکه قرار میدهند. این فرایند استیکینگ نام دارد. استیکرها داراییهای خود را نزد یک نود اعتبارسنج (Validator Node) در شبکه قفل میکنند و سطح امنیت شبکه به تعداد اعتبارسنجهای فعال، درصد توکنهای در گردش که استیک شدهاند و نحوه توزیع این توکنها در میان اعتبارسنجهای فعال بستگی دارد.
با هدف بهبود کاربرد این توکنهای استیکشده که معمولاً به صورت غیرفعال باقی میمانند، پروتکلهای ریاستیکینگ ظهور کردهاند تا این توکنها را به کار بگیرند. این فرایند با هدف افزایش کاربرد دارایی استیکشده طراحی شده و ممکن است منجر به دریافت پاداش اضافی برای دارنده شود، البته با ریسکهای اسلشینگ بیشتر.
ریاستیکینگ چگونه کار میکند؟
ریاستیکینگ به کاربران اجازه میدهد همان کوینها را هم در شبکه اصلی و هم در پروتکلهای دیگر استیک کنند و به این ترتیب تمام این شبکهها را به صورت همزمان ایمن سازند.
انواع مختلفی از گزینههای ریاستیکینگ وجود دارد:
ریاستیکینگ بومی (Native Restaking) تنها برای کاربرانی در دسترس است که یک نود اعتبارسنج اداره میکنند. اعتبارسنجهایی که میخواهند تنظیمات خود را به یک برنامه ریاستیکینگ متعهد کنند، باید نرمافزار نود اضافی مورد نیاز برای ماژول ریاستیکینگ را دانلود و اجرا کنند.
ریاستیکینگ لیکوئید (Liquid Restaking) شامل نوعی لیکوئید استیکینگ است که در آن یک استیکر داراییهای خود را نزد یک اعتبارسنج استیک میکند و در ازای آن توکنی دریافت میکند که نماینده سهم او نزد اعتبارسنج است. سپس استیکر این توکن را در پروتکل ریاستیکینگ استیک میکند.
مزایا و ریسکهای ریاستیکینگ
ریاستیکینگ ممکن است مزایای متعددی داشته باشد از جمله پتانسیل دریافت پاداش اضافی و بهبود بهرهوری سرمایه. با این حال، با ریسکهای بیشتری نیز همراه است، بهخصوص در قالب اسلشینگ. اسلشینگ مکانیزمی است که در بلاکچینهای PoS برای مجازات اعتبارسنجهایی که به شبکه آسیب میزنند استفاده میشود. در زمینه ریاستیکینگ، ریسک اسلشینگ به دلیل تعهدات اضافی که استیکر میپذیرد، افزایش مییابد.
با وجود این ریسکها، ریاستیکینگ مفهومی است که در فضای کریپتو در حال بررسی است و پروژههای بسیاری در حال کاوش روشهای مختلف برای استفاده از منابع ریاستیکینگ یا ایفای نقش به عنوان ارائهدهنده منابع ریاستیکینگ هستند. مانند هر تصمیمی، شرکتکنندگان بالقوه باید پیش از تصمیمگیری برای شرکت در ریاستیکینگ، پیامدها و نتایج احتمالی را به دقت بررسی کنند.
